-
Period: 3000 BCE to 1150 BCE
aro minoiko eta mizenastarra:
Lehen idazkerak.
Polisen aurreko hiritxo harristatuak.
Merkataritzan inguruko lurraldeekin. -
1871 BCE
Idazkeraren agerpena (Lineal A):
Lineal A idazkera K.a 1800. urtetik k.a 1450. urtearte erabili zuten minoiko zibilizazioek. 90 zeinu eta ideogramaz ostatuta dago. Oraindik ezaguna da. -
1200 BCE
Idazkeraren agerpena (Lineal B)
Lineal B, Mizenasko grekera izenez ezagutzen den grekoaren forma arkaikoa idazteko erabili zen, hau da, Mizenasko zibilizazioko dialekto ofiziala. -
Period: 1150 BCE to 800 BCE
aro iluna:
Idatziko testuak desagertu.
Itsaso bidezko merkataritza desagertu.
Hirixka asko utziko dira. -
800 BCE
Alfabetoaren agerpena:
24 letra ziren alfabeto grekoan. k.a 200 urtean erabiltzen zuten grazian. -
800 BCE
Kolonien 1. hedapena:
K.a 800. urtetik aurrera gertatu zen. Antzinako Greziako polisak, gehienbat itsas botereak zirenak. Greziatik kanpo lurrak eta baliabideak bilatzen hasi ziren, horren ondorioz, koloniak sortu zituzten Mediterraneo osoan. -
Period: 800 BCE to 490 BCE
aro arkaikoa:
Polisak sortu ziren=>Horrekin abertzaletasuna.
Lurra ez zen emankorra=>biztanle gehiegi=>itrsasoaren bidez lur berriak=>kolonizazioa.
Koloniak=>polisekin batura.
Herri berriekin merkataritza eta kultura trukeak. -
775 BCE
Kolonien 2. hedapena:
Kolonizazioa Ipar Hego eremura bideratzen da. Itsasartea, Itsaso Beltza zeharkatuz.Sortu zituzten hiri garrantzitsuenak Mégora eta Mileto dira eta Bizantzio nabarmentzen da Mégara. Itsasartearen eta Itsaso Beltzaren arteko koloniak ere aurkitu zituzten. -
492 BCE
I. Mediar gerra:
Pertsiak Mazedonia, Naxos eta Cyclades artxipelagoko beste uharte batzuk menderatzen zituzten. Gaur egun, penintsulako Grezia independentea izaten jarraitzen du -
Period: 490 BCE to 334 BCE
aro klasikoa:
Polisak hedatzen=>handiena izateko lehia=>haien arteko gerra asko.
Polisen arteko aliantzak sortu=>ligak.
Gatazka guztien atzean Atenas eta Esparta.
Gerra lehorretik zein itsasotik ematen zen. -
480 BCE
II. Mediar gerra:
Atenas suntsituta gelditu zen. Gerra Greziak irabazi zuen. Grezia penintsulako persiar mehatxua kendu zuten, eta Egeoko uharte batzuen askapena lortu zuten. Gerra Greziak irabazi zuen. -
431 BCE
Peloponesko gerra:
Peloponesoko Gerra K.a. 431 urtean sortu zen gatazka armatua izan zen. K.a. 404. urtean greziar munduko bi inperio handi talka egin zuten: Esparta eta Grezia. Ekintzak Peloponeso penintsulan gertatu ziren gehienbat (Grezia hegoaldean dago kokatua). -
395 BCE
Korintoko gerra:
Korintoar Guerra konfrontazio bat, in zen, Atenas vs Sparta.
Korintoko Gerra K.a. 395 eta 386 artean gertatutako gudu bat izan zen. -
336 BCE
Filipo II. heriotza:
Aristotelesek adierazi zuen Filipo hil zutela, lehenago Pausanias erregearen aitaginarreba zen Atalo jeneralaren jarraitzaileek mindu egin zutelako, nahiz eta haren testigantza Alexandro Handiarekiko zuen sinpatiak eragin zezakeen. -
Period: 334 BCE to 30 BCE
Aro helenistikoa
Gerren ostera polisak hedatu ziren.
Mazedoniar erresuma indartsuak denak konkistatu zituzten.
Alexandro handiak edapena Egipto eta Asiarantz.
Lur asko lortzen zituzten baina gazte hiltzen ziren.
Inperioa erresuma banatu zuten. -
323 BCE
Alexandro Handiaren heriotza:
Ekaineko egun batean, Alexandro Handia Babiloniako bere jauregian hil zen. Gaur egun ere eztabaida dago bere heriotzaren arrazoiei buruz. Badira sukarra zeukala eta hil zela esaten dutenak eta pozoitua izan zela esaten dutenak.