-
450 BCE
Demokrito
Demokritok zioen materia guztia jatorrizko elementuen nahasketa bat baino ez dela, entitate infinituki txikiak bezala pentsatutak eta, beraz, zentzumenentzat hautemanezinak, atomoa deitzen zena. Hauek dira Demokritoren eredu atomikoaren ezaugarriak:
-Atomo hauek fisikoki zatiezinak dira.
-Atomo bakoitzaren artean espazio huts bat dago.
-Atomoak suntsiezinak dira.
-Atomoak etengabe mugitzen dira.
-Atomo mota asko daude. -
John Dalton
Dalton-en teoria hau da:
1. Atomoak zatiezinak dira eta ezin dira suntsitu.
2.Elementu bereko atomoak elkarren berdinak dira
3. Zatitu gabe geratzen dira
4. Proportzio ezberdinetan konbina daitezkeen elementu desberdinak dira.
5. Konposatu kimikoak bi elementu edo gehiagoren atomoak elkartuz sortzen dira.
6.Atomo hauek ezin dira zatitu edo hautsi
7. Konbinatu daitezke konposatu kimikoak sortzeko.
8. Atomoak konbinatzen dira zenbaki-erlazio sinpleetan konposatuak sortzeko. -
Thomson
Thomson-ek izpi katodikoen hodiekin atomo guztiek elektroi izeneko partikula azpiatomiko negatiboki kargatutako partikula txikiak dituztela erakutsi zuen.
Thomsonek esan zuen atomoa uniformeki banatutako karga positiboa duen diametro handiko esfera bat dela, eta bertan elektroiak txertatuta daude karga positiboa neutralizatuz. -
Rutherford
Rutherford ereduak zioen: Atomoak nukleo zentral bat du eta bertan karga positiboa eta ia masa guztia kontzentratuta daude. Rutherfordek suposatu zuen atomoa espazio huts batek osatua zegoela, nukleo zentral oso trinko eta txiki baten inguruan biratzen diren elektroiek okupatuta. Eta negatiboki kargatutako elektroiak nukleoaz kanpoko eremuan aurkitzen dira. -
Bohr
Eredu honetan elektroiak orbita zirkularretan biratzen dira nukleoaren inguruan, energia-orbita ahalik eta baxuena okupatuz, edo nukleotik ahalik eta orbitarik hurbilenekoa okupatuz.
Bohrrek suposatu zuen elektroi bakoitzaren momentu angeluarra kuantifikatuta zegoela eta frakzio osoen arabera bakarrik alda zitekeela. -
Sommerfeld
Sommerfeldek postulatu zuen atomoaren nukleoa ez dela geldirik geratzen, baina bai nukleoa eta bai elektroia sistemaren masa-zentroaren inguruan mugitzen direla, nukleotik oso gertu kokatuko dena, elektroiaren masa baino hainbat mila aldiz handiagoa baita. Gainera, Sommerfeldek elektroiaren orbitak zirkularrak eta eliptikoak izan daitezkeela suposatu zuen. Bigarren energia mailatik maila berean azpimaila bat edo gehiago daude. -
Schrödinger
Hau esaten du Schrödinger eredu atomikoa:
-Elektroien higidura uhin geldikor bezala deskribatzen du.
-Elektroiak etengabe mugitzen dira
-Eredu honek ez du elektroiaren kokapena iragartzen
-Orbitek nukleoaren inguruan translazio-mugimendu bat deskribatzen dute.
-Orbital atomiko hauek energia maila eta azpimaila desberdinak dituzte
-Ereduak ez du nukleoaren egonkortasuna kontuan hartzen, elektroien mugimenduaren mekanika kuantikoa azaltzeari egiten dio erreferentzia.