-
Napoleon Bonaparte militarra izan zen, frantsesen lehen kontsula eta enperadorea. Bere figura Frantziako Iraultzarekin batera sortu zen. Napoleon Ajaccion jaio zen, Korsikan, 1769ko abuztuaren 15ean. Santa Elenan hil zen 1821eko maiatzaren 5ean, 51 urte zituela. -
Karlos IV.a Ehiztaria Espainiako erregea izan zen 1788ko abenduaren 14tik 1808ko martxoaren 19ra arte. Bere aginteria falta zela eta, Manuel Godoy Ministroa izendatu zuen. Bere agintaldian Frantziako Iraultza lehertu egin zen. -
-
Aldaketa azkar eta sakonak ekarri zituen prozesu sozial eta politikoa izan zen. 1789tik aurrera Frantzian eta bere kolonietan izandako asaldura sozial eta politiko sakona izan zen. Iraultzak monarkia garaitu zuen, "errepublika" bat ezarri zuen, asaldura politikoko aldi bortitzak katalizatu zituen eta, azkenik, Napoleonen agindupeko diktadura bati ekin zion, bere printzipioetako asko Mendebaldeko Europan eta harantzago konkistatu zituen eremuetara eraman zituena. -
Trafalgarko gudua 1805eko urriaren 21ean Trafalgar lurmuturrean (Cadiz, Espainia) gertatutako itsas borroka izan zen, Napoleondar gerren barruan. Frantziar eta espainiar armadak baturik, Ingalaterraren armadaren aurka eraso zuten. Ingelesek irabazi zuten gudua. 3.500 pertsona inguru hil ziren borroka honetan, gehienak espainiar eta frantsesak. -
Manuel Godoyren ordezkari ahalguztidunen artean s , Karlos IV.a Borboikoa Espainiako erregearen eta Napoleon Bonaparte frantziarren enperadorearen baliokide. Bertan, Britainia Handiko eta Irlandako Erresuma Batuaren aliatu zen Portugalen inbasio militar bateratua hitzartzen zen, eta, horretarako, Frantziako tropak Espainiatik igarotzea baimentzen zen; horrela, Frantziak gerora Iberiar penintsula inbaditzearen eta Espainiako Independentzia Gerraren aurrekaria izan zen. -
Aranjuezko matxinada, 1808ko martxoaren 18-19an, Aranjuezen Frantziako Inperioaren aurka egindako matxinada bat izan zen, Asturiasko Printzeak bultzatutakoa. Politikan Godoy baztertu eta kartzelatzea eragin zuen, eta Karlos IV.a Espainiakoa erregea agintea Fernando VII.a Espainiakoa semearen esku uztera behartu zuen. -
Madrilen izandako matxinada izan zen, Aranjuezko jaikialdiak sortutako ziurgabetasun politikoak bultzatuta. Napoleondar armadaren errepresio bortitzak matxinada deiak eta aldarrikapenak eragin zituen herrialde osoan, azken finean Iberiar Penintsulako Gerra piztu zuena. -
Iberiar penintsulan jazotako gatazka armatua izan zen, Napoleondar Gerretan kokatzen dena. Espainiak, Portugalek eta Erresuma Batuak, alde batetik, eta Frantziako Lehen Inperioak, bestetik, borrokatu zuten. Frantziar eta espainiar armada aliatuek Portugal inbaditu zuten 1807an, baina urtebete geroago, 1808an, frantses armadak ez zituen utzi Espainian hartutako posizioak, eta horrek gerra piztu zuen; Seigarren Koalizioak 1814an Napoleon garaitu zuenean amaitu zen. -
